Πολυτεχνείο 1973: Ένα παραμύθι χωρίς δράκο

Τρίτη 15 Νοεμβρίου 2018 22:57

"...Θα έλθη όμως κάποτε η ωρα που η υπόθεση "Πολυτεχνείο" θα μελετάται απο τους ιστορικούς, τους κοινωνιολόγους και τους ψυχιάτρους ως μία από τας χαρακτηριστικωτέρας αποδείξεις της ηθικής και πνευματικής καταπτώσεως της εποχής μας..."

(Θ. Παπακωνσταντίνου, "Η Μεγάλη Περιπέτεια, εκδ. Κάκτος, σελ. 298)

Είναι αλήθεια πως ενίοτε, ειδικά στη σύγχρονη πολιτική ιστορία, δημιουργούνται μύθοι για διάφορους λόγους. Το καλό για τους δημιουργούς τους είναι πως τέτοιοι μύθοι εξυπηρετούν συγκεκριμένες καταστάσεις. Το κακό είναι πως όταν φτιάχνεις ένα ψέμα, θα πρέπει μετά να εφεύρεις ένα σωρό άλλα ψέματα για να υποστηρίξεις το πρώτο. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, για να υποστηριχτεί το ψέμα της ιστορίας του Πολυτεχνείου του 1973, εφευρέθηκαν ένα σωρό άλλα παραμύθια. Μπορεί επί Καραμανλή να ψήφιζαν και τα δέντρα, αλλά στο Πολυτεχνείο σκοτώθηκαν άνθρωποι που εκείνη τη στιγμή βρίσκονταν χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά και δεν είχαν ιδέα ότι είχαν πεθάνει. Εφευρέθηκαν χιλιάδες νεκροί, ματωμένες σημαίες, "αγωνιστές" και όλη η αυτή η χολυγουντιανή υπερπαραγωγή έκανε την ιστορία του Πολυτεχνείου να ξεφύγει από την κατηγορία του μύθου και να αποτελεί ένα κακοφτιαγμένο παραμύθι αυστηρά για αφελείς που επιπλέον δεν έχει δράκο, όπως τουλάχιστον έχει κάθε παραμύθι που σέβεται τον εαυτό του.

ΜΥΘΟΣ 1ος: Το Πολυτεχνείο έριξε την χούντα

Θα μπορούσε να την είχε ρίξει, αν η χούντα δεν είχε αποσυρθεί ένα μήνα πριν, τον Οκτώβριο του 1973, παραδίνοντας την διακυβέρνηση της χώρας σε μια υπηρεσιακή κυβέρνηση υπό τον Σπ. Μαρκεζίνη και έχοντας βάλει τη χώρα σε μια πορεία φιλελευθεροποίησης, με την εξαγγελία εκλογών για τον Φεβρουάριο του 1974.

Η αλήθεια είναι πως το Πολυτεχνείο εξυπηρέτησε τα σχέδια των Αμερικανών που είχαν δυσαρεστηθεί από τη στάση που κρατούσε ο Γ. Παπαδόπουλος τόσο στο θέμα της παροχής διευκολύνσεων (ελλιμενισμός αμερικανικών σκαφών του 6ου στόλου στην Ελευσίνα και ανεφοδιασμό αεροσκαφών στη βάση της Σούδας) με αφορμή των Αραβοϊσραηλινό πόλεμο όσο και στην επιμονή του να διαχειριστεί μόνη της η Ελλάδα τα κοιτάσματα πετρελαίου που είχαν ανακαλυφθεί στη Θάσο στις αρχές του 1973, παρά τις αντιδράσεις των αμερικανικών εταιριών. Το Πολυτεχνείο, χολυγουντιανής έμπνευσης και αμερικανικής εκτέλεσης, φρόντισε να βάλει τέλος σ' αυτά, παραμερίζοντας τον Παπαδόπουλο, ακυρώνοντας τις εκλογές του Φεβρουαρίου του 1974, και φέρνοντας στην εξουσία τον Ιωαννίδη ο οποίος απολάμβανε της εμπιστοσύνης των Αμερικανών και ο οποίος εφάρμοσε ένα τυραννικό καθεστώς μέχρι που κατέρρευσε με τα γεγονότα της Κύπρου, τον Ιούλιο του 1974, οκτώ μήνες μετά το Πολυτεχνείο!

Τα ίδια αλλά με άλλα λόγια λέει ο βουλευτής της Δημοκρατικής Αριστεράς   Δημ. Χατζησωκράτης στο βιβλίο του «Πολυτεχνείο  73», όπου γράφει σχετικά: 

«Το Πολυτεχνείο δεν ήταν επανάσταση. Ήταν κραυγή  διαμαρτυρίας και μαρτυρία αντίστασης. Δεν  ανέτρεψε και δεν μπορούσε να ανατρέψει τη χούντα».

Μύθος 2ος: Το Πολυτεχνείο ήταν αυθόρμητο

Αυτό δεν το υποστηρίζουν ούτε οι ανεπάγγελτοι πρωτεργάτες του, που αργότερα εξαργύρωσαν τη συμμετοχή τους σ' αυτή τη φιέστα με πολιτικές και κυβερνητικές θέσεις.

Στο φύλλο 8 της "Πανσπουδαστικής", που αποτελούσε την "αντι-ΕΦΕΕ" και που ελεγχόταν από το ΚΚΕ, αναγράφεται στην τέταρτη σελίδα:

"Καταγγέλουμε την προσχεδιασμένη εισβολή στο χώρο του Πολυτεχνείου την Τετάρτη, 14 Νοέμβρη, 350 περίπου οργανωμένων πρακτόρων της ΚΥΠ, σύμφωνα με το προβοκατόρικο σχέδιο των Ρουφογάλη - Καραγιαννόπουλου, με βάση τις επιλογές του παραμερισμένου τώρα τέως πρωτοδικτάτορα Παπαδόπουλου και της αμερικάνικης CIA, με σκοπό να προβάλουν με κάθε μέσο τραμπουκισμού και προβοκάτσιας γελοία και αναρχικά συνθήματα και συνθήματα που δεν εκφράζανε τη στιγμή και τις συγκεκριμένες συνθήκες".

Τα ίδια λέει πάνω κάτω ο Λαλιώτης (αυτός που συνεννοήθηκε με το στρατό να ρίξει την καγκελόπορτα για να απεγκλωβίσει τους φοιτητές) σε συνέντευξή του στην εφημερίδα "ΑΥΓΗ" στις 17 Νοεμβρίου 1976:

"οι μάζες δεν είχαν καμιά διάθεση για αγωνιστική κινητοποίηση"

Μύθος 3ος: Οι εκατοντάδες νεκροί του Πολυτεχνείου

Για το θέμα έχουν χυθεί τόνοι μελάνης και δακρύων αλλά δυστυχώς για τους εμπνευστές του μύθου, ισχύουν οι εξής αλήθειες, όπως έχουν διατυπωθεί από τρεις επίσημες έρευνες και από την κατάθεση του Πρύτανη του Πολυτεχνείου στο πενταμελές Εφετείο Αθηνών, την 20ή Ιανουαρίου 1975:

  1. Κανείς δεν σκοτώθηκε μέσα στο Πολυτεχνείο
  2. Κανείς απ' όσους σκοτώθηκαν δεν ήταν φοιτητής του πολυτεχνείου ή άλλης σχολής.

Αναλυτικά: Στις 14 Οκτωβρίου 1974 κατατίθεται το πόρισμα του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Δημητρίου Τσεβά (μπορείτε να το διαβάσετε ολόκληρο εδώ) προς τον προϊστάμενο της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών, σύμφωνα με το οποίο δώδεκα (12) άνθρωποι είχαν τραυματιστεί θανάσιμα από αδέσποτες σφαίρες στην Αθήνα το τριήμερο 16-18 Νοεμβρίου 1973 κατά την προσπάθεια διαφόρων να καταλάβουν κυβερνητικά κτίρια, όπως το Υπουργείο Δημόσιας Τάξης και το κτίριο του ΟΤΕ. Από τους δώδεκα αυτούς κανείς δεν είχε σχέση με το Πολυτεχνείο ή με το Πανεπιστήμιο γενικά. Αργότερα στους νεκρούς προστέθηκαν και όσοι υπέστησαν εμφράγματα ή εγκεφαλικά και ο αριθμός ανέβηκε στους 23.

Στις 8 Φεβρουαρίου 1982 κατατίθεται η αναφορά του αστυνομικού διευθυντή Γεωργίου Σαμπάνη, μετά από εντολή της κυβέρνησης Παπανδρέου, που αφορούσε στην διελεύκανση της υπόθεσης των "νεκρών του Πολυτεχνείου". Η αναφορά μιλάει για δώδεκα (12) νεκρούς, όλοι από αδέσποτες σφαίρες στην Αθήνα, κανείς απ' αυτούς φοιτητής και κανείς μέσα στο Πολυτεχνείο.

Το 1975 συστήνεται ταμείο για την παροχή συντάξεων στις οικογένειες των νεκρών φοιτητών του Πολυτεχνείου. Κανείς μέχρι σήμερα δεν έχει παρουσιαστεί για να διεκδικήσει τη σύνταξη αυτή.

Το 1975 εκδίδεται η απόφαση 723 του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών στην οποία αναφέρονται τα ονόματα των 23 νεκρών (από τους οποίους δύο αγνώστων στοιχείων) που πέθαναν από οποιαδήποτε αιτία στην περιοχή του κέντρου των Αθηνών. Κανείς φοιτητής, κανείς μέσα στο Πολυτεχνείο.

Η μόνη τραυματίας μέσα στο χώρο του Πολυτεχνείου ήταν η Πέπη Ριγοπούλου, που τραυματίστηκε στο πόδι από τον προφυλακτήρα του αυτοκινήτου του πρύτανη.

Μύθος 4ος: Η Ηλένια Ασημακοπούλου

Την πρώτη επέτειο του Πολυτεχνείου, το 1974, ανάμεσα στα λουλούδια και τις φωτογραφίες υπαρκτών και ανύπαρκτων νεκρών (σύγχρονων και παλαιότερων, μιας και είχαν βάλει φωτογραφίες σκοτωμένων του 1944, του 1950 κλπ) που γέμισαν το πολυπαθές κτίριο, τις μάντρες, τις αυλές και τα κάγκελά του, ήταν και το σκίτσο μιας ωραιότατης νεαρής κοπέλας. Δίπλα του, στο ίδιο κάγκελο, υπήρχε ένα σημείωμα με τα εξής δακρύβρεχτα: 

"Την λένε Ηλένια Ασημακοπούλου. Είναι το κορίτσι μου. Χάθηκε το βράδυ της σφαγής. Κανένας δεν την ξανάδε. Πήγα σπίτι της αλλά έχουν χαθεί και οι γονείς της. Όποιος ξέρει για το μαρτυρικό τέλος της ας με πληροφορήσει." 

Το "δράμα" το πήραν οι εφημερίδες, μία από αυτές δε - η "Αυγή"- έγραψε κατά λέξη τα εξής κάτω από το σπαραξικάρδιο τίτλο: "Τί απόγινε η Ηλένια μου; Η τραγωδία ενός αγοριού που ψάχνει ακόμα για το δολοφονημένο κορίτσι του" και τον υπότιτλο: "Ηλένια Ασημακοπούλου. Χτυπήθηκε στις 17 Νοέμβρη στη Στουρνάρη από σφαίρα. Τι απόγινε; Το σκίτσο της μικρής κοπέλας με το τραγικό ερώτημα κρεμόταν από τα κλαδιά της ελίτσας που φυτεύτηκε στο χώρο του Πολυτεχνείου. Αργότερα τοποθετήθηκε κι αλλού, κι αλλού, ανάμεσα στα λουλούδια. Με το ίδιο πάντα ερώτημα "Τι απόγινες;".

Το θέμα συγκίνησε ακόμη και ανώτατους κυβερνητικούς αξιωματούχους. Το όνομά της εκφωνήθηκε πρώτο στο "προσκλητήριο νεκρών" της πρώτης επετείου, η σύζυγος του προέδρου της Δημοκρατίας, κ. Ιωάννα Τσάτσου, κατέθεσε στεφάνι μπροστά στη φωτογραφία της Ηλένιας, ενώ γονυπετής έκλαψε με γνήσια συγκίνηση για την αγνοούμενη ηρωίδα του Πολυτεχνείου, ο δε Καραμανλήςζήτησε αντίγραφο του σημειώματος που είχε αναρτηθεί στα κάγκελα του Πολυτεχνείου.

Λίγο αργότερα αποκαλύφθηκε πως η φωτογραφία της Ηλένιας είχε παρθεί από το περιοδικό Vogue και αφορούσε διαφήμιση ενός σαμπουάν της Αγγλικής εταιρίας "BRECK". Η εικονιζόμενη Ηλένια δεν λεγόταν έτσι, αλλά Νάνσι Κρίντλαντ, δεν είχε έρθει ποτέ στην Ελλάδα, δεν ήξερε καν ότι είχε σκοτωθεί στο Πολυτεχνείο και δεν είχε ιδέα ότι είχε γίνει η πρώτη φίρμα στις εφημερίδες της Αριστεράς. Ο εμπνευστής της απάτης, Γιάννης Ηλιόπουλος, φοιτητής της Ηλεκτρονικής, καταδικάστηκε στις 18 Φεβρουαρίου 1975 σε οκτάμηνη φυλάκιση.

Μύθος 5ος: Η μαρμάρινη πλάκα των νεκρών στο Πολυτεχνείο
Στο μνημείο της ασώματης κεφαλής, μέσα στο χώρο του Πολυτεχνείου, υπάρχει μια μαρμάρινη πλάκα με τα ονόματα 18 νεκρών, που ο εύπιστος επισκέπτης μπορεί να θεωρήσει πως αναφέρεται στους νεκρούς φοιτητές του Πολυτεχνείου. Η πλάκα αυτή τοποθετήθηκε εκεί το 1988, επί πρωθυπουργίας Ανδρέα Παπανδρέου αλλά δεν περιέχει ούτε ένα όνομα φοιτητή που σκοτώθηκε στο Πολυτεχνείο (δεν είναι εύκολο να βρεθεί τέτοιο πράμα άλλωστε). Αυτό που αναγράφει η πλάκα είναι το εξής: «ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΕΔΩΣΑΝ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΤΑ ΙΔΑΝΙΚΑ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ 1941-1944". Ελλείψει δηλαδή νεκρών φοιτητών του Πολυτεχνείου, επιστρατεύτηκαν οι νεκροί φοιτητές της Γερμανικής Κατοχής...!!
Μύθος 6ος: Η ματωμένη σημαία του Πολυτεχνείου

Λίγο μετά την είσοδο του τανκ στο χώρο του Πολυτεχνείου, παραδόθηκε μια σημαία με εμφανείς λεκέδες από αίμα (ή από καφέ, καθώς και τα δύο αφήνουν το ίδιο σημάδι) στον ιδιοκτήτη της "Βραδυνής", Τζώρτζη Αθανασιάδη. Η σημαία υποτίθεται ότι είχε βρεθεί στο χώρο του πολυτεχνείου και υποτίθεται επίσης ότι το αίμα ήταν από τους νεκρούς ή τραυματίες φοιτητές του (το ότι νεκρός ή τραυματίας δεν υπήρχε μέσα στο Πολυτεχνείο, το αφήνουμε στην άκρη σαν ασήμαντη λεπτομέρεια). Η σημαία αυτή αποτέλεσε το σύμβολο του Πολυτεχνείου και οδηγούσε την πορεία κάθε χρόνο, φερόμενη από τα μέλη της ΠΑΣΠ που την είχαν στην κατοχή τους. Κανείς δεν ξέρει πού βρέθηκε η σημαία, από τι ήταν οι λεκέδες, σε ποιον ανήκε, ποιος την βρήκε, πώς την πήγαν στη "Βραδυνή".

Στην πορεία της πρώτης επετείου του Πολυτεχνείου, τον Νοέμβριο του 1975, τη σημαία κρατούσαν οι Στέφανος Τζουμάκας, Σταματάκης και Χρύσανθος Λαζαρίδης (ΚΚΕ Εσωτερικού τότε). Το 1976 η σημαία πέρασε στα χέρια του Σ. Τζουμάκα της ΠΑΣΠ, προέδρου στην ΕΦΕΕ. Από τον Σ. Τζουμάκα η σημαία πέρασε στον Χρήστο Παπουτσή, ο οποίος παρέμεινε πρόεδρος της ΕΦΕΕ ως το 1980, όντας μάλιστα τελευταίος που θήτευσε σε αυτή τη θέση. Εν συνεχεία το Κεντρικό Συμβούλιο της ΕΦΕΕ αδυνατούσε να συγκροτήσει προεδρείο, ώσπου να περιπέσει σε οριστική απραξία το 1995. Μετά τον Χ. Παπουτσή η σημαία πέρασε στα χέρια (και στη φύλαξη πια) του Φ. Χατζημιχάλη, ο οποίος με τη σειρά του την παρέδωσε στα χέρια του Ι. Τσαμπουργκέλη. Από το 1982 η σημαία «έφυγε» από τα γραφεία της ΕΦΕΕ στην οδό Ιπποκράτους και πέρασε στην...παρανομία, στη μυστική φύλαξή της δηλαδή σε σπίτια στελεχών της ΠΑΣΠ.

Το θέμα της σημαίας εν τέλει λύθηκε όταν η μαμά κάποιου φοιτητή την ανακάλυψε στο μπαούλο του γιου της και την έπλυνε στο πλυντήριο για να φύγουν οι λεκέδες. Έκτοτε, η σημαία εξαφανίστηκε τελείως από προσώπου γης.

Επίλογος
Το παραμύθι του Πολυτεχνείου αποτέλεσε την καλύτερη πολιτική προίκα για ανθρώπους που δεν είχαν δουλέψει μια μέρα στη ζωή τους να αναρριχηθούν σε ανώτατα κυβερνητικά αξιώματα, με μόνο προσόν τους, την συμμετοχή τους στη φιέστα του Πολυτεχνείου. Σε αντίθεση με τους "νεκρούς του Πολυτεχνείου", που ήταν ανύπαρκτοι, ξέρουμε με ακρίβεια τους υπαρκτούς νεκρούς των πρωτεργατών του Πολυτεχνείου: Πολλές χιλιάδες υπαρκτοί Έλληνες που έχουν αυτοκτονήσει γιατί η γενιά του Πολυτεχνείου έφερε την κατοχή των τραπεζιτών και των τοκογλύφων στη χώρα μας, ξεπούλησε την πατρίδα και εγκαθίδρυσε την πιο μισητή και απάνθρωπη χούντα που έχει γνωρίσει αυτός ο τόπος.
Ragnar